Haal fietswinst uit het woon-werkverkeer

Pendelen naar AZ Jan Palfijn 

Deel 1: Tijdswinst

Het grootste motief om ons te verplaatsen is werkgerelateerd (1). Het is dan ook logisch om het woon-werk verkeer onder de loep te nemen indien we onze mobiliteit wensen te verduurzamen. In deze en volgende blogposts wil ik een duurzame modale shift aanmoedigen door gerichte sensibilisering van de werknemer.

Inleiding

Volgens het Onderzoek Verplaatsingsgedrag 5.3 geschiedt 68% van het woon-werk verkeer met de auto (2). Sterker nog, ongeveer de helft van de Belgen (47%) die op minder dan 5 km van het werk woont, neemt de auto om te pendelen (3).

De helft van de Belgen die op minder dan 5 km van het werk woont, neemt de auto om te pendelen

Ik concludeer uit deze cijfers dat er best nog wat potentieel bestaat voor de fiets, zeker bij woon-werk verkeer over korte afstanden. 60% van de Belgen woont immers op minder dan 15 km van het werk (4), en de gemiddelde verplaatsingstijd is een kleine 30 minuten per woon-werk verplaatsing (5). Het wordt interessant als je weet dat je met een speed pedelec aan een gemiddelde snelheid van 26 km/u deze afstand in 35 minuten kan overbruggen; zonder files, uitlaatgassen, en dure brandstofkosten… Toch ziet men een relatief laag aandeel van de fietser in de het woon-werk verkeer.

Ik hoop dat in deze blogpost reeks krachtige argumenten kunnen gevonden worden om de auto wat meer in de garage te laten staan. Zo zal er immers minder file zijn voor zij die hun trouwe vierwieler nodig hebben voor hun professionele activiteit, en is er meer ruimte voor een vlot openbaar vervoer, wat dan weer essentieel is voor mensen die fysiek beperkt zijn om zich met de fiets te verplaatsen..

Case: Pendelen naar AZ Jan Palfijn

Om fietswinst bij het pendelen te demonstreren koos ik het Jan Palfijn. De reden is zeer eenvoudig, mijn vrouw werkt daar en belofte maakt schuld.
Het AZ Jan Palfijn Gent is een algemeen openbaar ziekenhuis met 526 bedden en 1102 medewerkers. Het is gelegen te Gent tussen de watersportbaan en de R40. 55% van de werknemers komt met de wagen, terwijl 45% binnen een straal van 10 km woont (6). En ik verzeker je dat het niet de 55% automobilisten zijn die verder dan 10 km wonen.

reistijden met de tweewieler

Uit analyse van ovg 3, tabel 129 (5) kan je stellen dat een belg een voorkeur heeft om minder dan 45 minuten te besteden aan woon-werk verkeer. Op volgende overzichtskaart zie je wat deze maximale reistijd geografisch betekent, voor de fiets, ebike en speed pedelec. De binnenste ringen zijn 20 minuten pendeltijd, een zeer aanvaardbare reistijd vind ik persoonlijk. Bekijk de kaart in detail door erop te klikken, let op, de kaarten in deze post zijn grote bestanden van ongeveer 23MB.

Bij elke iso-lijn staan 3 getallen, dit zijn de reistijden van respectievelijk de fiets, ebike en speed pedelec naar het Jan Palfijn. De werknemers kunnen op deze kaart nagaan hoe lang het met een tweewieler rijden is naar het werk.

Reistijden met de auto

Hieronder vind je reistijden voor de auto in een algemene drukte en specifiek tijdens de ochtendspits. Werknemers met een vast uurrooster bekijken beter de 2de kaart want ik moet je niet vertellen dat tijdens de spits de reistijden nogal kunnen verschillen.
Je kan de kaart op volledige grootte bekijken door rechtsonder in de gallerijmodus te klikken.

De ochtendspits heeft een vrij grote impact op de reistijden. Er zijn duidelijke bottlenecks in de rand van Gent die reistijden -voor de auto- de hoogte in jagen. Dit heeft ook zijn effect op de fietswinst, er zal relatief meer winst zijn voor de fiets tijdens de ochtendspits. Daarom dat de fietswinstkaart ook voor deze 2 situaties gegenereerd.
Het effect van de spits wordt in detail besproken in een volgende blogpost.

Fietswinstkaart

Door het verschil te maken tussen de autokaart en de fietskaart, bekomt men een fietswinstkaart. Meer details over hoe zo’n kaart is opgebouwd vind je hier. Op de fietswinstkaart kan je zien welk vervoersmiddel, de fiets of de auto, voor jou het snelst is naar het Jan Palfijn. Zoek op waar je woont en bepaal aan de hand van de kleuren en iso-lijnen je fietswinst. Vanuit de groene zones is de fiets sneller, in de geel tot rode zones wint de auto. In de niet gekleurde zones zijn de reistijden voor auto en fiets ongeveer gelijk.

Verrassend genoeg ben je niet veel trager met een gewone fiets uit Sint-Amandsberg, Gentbrugge, Drongen, Mariakerke, Wondelgem en zelfs Oostakker. Ben je bereid om 10 minuten extra met de fiets te rijden, omwille van de extra voordelen zoals gezondheid, ecologische en financieel (zie volgende blogposts), dan kan je vanuit Latem, Sint-Denijs-Westrem en Destelbergen komen. En met de ebike of speed pedelec wordt de situatie nog groenkleuriger natuurlijk!

Tijdens de ochtendspits

Voor zij die in vast uurrooster werken is een fietswinstkaart met verkeersdrukte tijdens de ochtendspits interessanter, aangezien ze zelden pendelen buiten de spits.

Merk op dat deze kaart groener kleurt dan zijn tegenhanger bij een algemene verkeersdrukte. Dit komt omdat auto’s er langer over doen tijdens de spits wegens de gekende files, terwijl de fietsers daar amper last van hebben. Vooral in het noorden van Gent, zie Belsele en Oostakker, valt er veel fietswinst te halen tijdens de spits. Met de speed pedelec ben je in een straal van 10 km even snel of sneller dan de auto.

Met de speed pedelec ben je in een straal van 10 km
even snel of sneller dan de auto.

In deze post hebben we het vooral gehad over tijdswinst of verliezen. In een volgende blogpost bespreek ik andere winsten die je kan boeken met de fiets naar het werk, zoals financieel, ecologisch en welzijnswinst.

1: 22.89%, https://www.mobielvlaanderen.be/pdf/ovg53/analyserapport.pdf, tabel 32
2: https://www.mobielvlaanderen.be/pdf/ovg53/analyserapport.pdf, tabel 35
3: https://www.mobielvlaanderen.be/pdf/ovg03/ovg03-analyse-b4.pdf, tabel 126bis
4: https://www.mobielvlaanderen.be/pdf/ovg03/ovg03-analyse-b4.pdf, tabel 124
5: https://www.mobielvlaanderen.be/pdf/ovg03/ovg03-analyse-b4.pdf
6: Mobiscan AZ Jan Palfijn, 2019

6 gedachten over “Haal fietswinst uit het woon-werkverkeer

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s